Aktualności Aktualności

Skrzydlaci mieszkańcy lasu

W Polsce żyje 467 gatunków ptaków. Część z nich jest pospolita i nie wymaga specjalnej ochrony. Wiele z nich jest jednak rzadka i wymagająca specjalnego traktowania. W związku z tym szkolimy się również w tym zakresie.

Dzięki uprzejmości Komitetu Ochrony Orłów odbyliśmy szkolenie z zakresu rozpoznawania i specyfiki gatunku sokola wędrownego. Jest to gatunek wymagający ochrony strefowej, zasiedla bardzo różne biotopy, które mają jednak dwie wspólne cechy: bytują tam liczne populacje ptaków, na które drapieżnik ten poluje, a w pobliżu znajdują się miejsca dogodne do gniazdowania. Sokół wędrowny chwyta zdobycz niemal wyłącznie w locie na otwartej przestrzeni. Jego podstawowym pokarmem są średniej wielkości ptaki. W miastach atakuje najczęściej gołębie miejskie, na innych obszarach zdobycz mogą stanowić dodatkowo szpaki, drozdy, krukowate oraz różne siewkowce. Nierzadko polowanie poprzedzone jest obserwacją okolicy z jakiegoś górującego nad nią punktu (skały, wysokiej wieży, komina). Kiedy sokół wypatrzy potencjalną ofiarę rozpoczyna atak, pikując w jej kierunku ze złożonymi skrzydłami. Może wówczas osiągać prędkość nawet ok. 300 km/h. Jak wszystkie sokoły nie buduje własnego gniazda, natomiast zajmują różne opuszczone gniazda innych ptaków, bądź składają jaja bezpośrednio na półkach skalnych, wygrzebując niewielkie zagłębienie w podłożu. W miastach gniazdują nierzadko w specjalnie przygotowanych dla nich skrzynkach lęgowych umieszczonych na wysokich budowlach. Samica składa zazwyczaj 3-4 jaja.

Zdjęcie przedstawia Sokoła wędrownego Fot. Anna Pankiewicz

Ochronę strefową realizuje się w miejscu istnienia lęgu i w jego bezpośrednim otoczeniu. W większości przypadków wyznacza się dwie strefy:
Strefa ochrony ścisłej (całoroczna)
Obszar z gniazdem lub gniazdami w części centralnej, chroniący najbliższe otoczenie przez cały rok. Strefa funkcjonuje na zasadach rezerwatu ścisłego, bez możliwości wstępu bez zezwolenia i wprowadzania jakichkolwiek zmian w otoczeniu.
Strefa ochrony częściowej (okresowa)
Obszar sąsiadujący z gniazdem chroniony w okresie rozrodczym. Strefa buforowa wyłączona okresowo z działalności człowieka.

W Nadleśnictwie Babki niestety nie stwierdziliśmy jeszcze występowania sokoła wędrownego, ale sokół to nie jedyny gatunek wymagający ochrony strefowej. Bielik, Orzeł przedni, Orlik krzykliwy, Orlik grubodzioby, Rybołów, Gadożer, Orzełek, Sokół wędrowny, Raróg, Kania ruda, Kania czarna, Puchacz, Sóweczka, Włochatka i Bocian czarny to gatunki, które w Polsce podlegają ochronie strefowej. W Nadleśnictwie Babki mamy 8 stref Kani rudej, 4 strefy Kani czarnej, 2 strefy Bielika, i 9 stref Bociana czarnego. Dla każdego z tych ptaków wyznaczona jest strefa ochrony, a my leśnicy dbamy o dobre warunki dla nich oraz spokój w okresie lęgowym. Monitorujemy również zasiedlenie gniazd oraz sprawdzamy, czy udało się osiągnąć sukces lęgowy.

Zdjęcie przedstwaia sowę Fot. Zbigniew Jasielski

Ochrona przyrody w Lasach Państwowych to również dbałość o pozostałe gatunki ptaków występujących w Polskich lasach w tym tzw. dziuplaków. To dla nich rozwieszamy w lasach budki lęgowe. Co roku konserwujemy i czyścimy je, aby liczebność ptactwa mogła systematycznie wzrastać. W zeszłym roku przy siedzibie nadleśnictwa zamontowane zostały budki lęgowe dla większych dziuplaków – sów. Na sukces nie trzeba było długo czekać. Do jednej z budek wprowadziła się sowa – Uszatka i Puszczyk. W trosce o ptaki w lasach drzewa dziuplaste oraz te z gniazdami są znakowane i pozostawiane na powierzchni niezależnie od zasiedlenia.